سهم لبنیات ایرانی از بازار منطقه چقدر است؟

صنعت لبنیات ایران دارای ظرفیت سالانه تولید بیش از ۱۰ میلیون تن شیر خام را دارد و از این رو در  رتبه دوازدهم جهانی در تولید قرار گرفته است.

در واقع می توان گفت صنعت لبنیات یکی از بخش‌های باثبات و کمتر تحریم‌پذیر اقتصاد کشور محسوب می شود اما با این حال، سهم آن از بازار ۲۵ میلیارد دلاری منطقه خاورمیانه و آسیای میانه همچنان ناچیز است.

طبق بررسی داده‌های گمرک جمهوری اسلامی ایران و گزارش انجمن صنایع فرآورده‌های لبنی، صادرات لبنیات کشور هرچند در سال ۱۴۰۳ از مرز یک میلیارد دلار عبور کرده است، اما این رقم در برابر حجم واردات لبنیات کشورهای همسایه مانند عراق، روسیه، عربستان و ازبکستان بسیار اندک است.

براین اساس در شرایطی که بازار جهانی لبنیات طبق گزارش مؤسسه تحقیقاتی Cognitive Market Research تا سال ۲۰۳۳ به بیش از ۶۵۸ میلیارد دلار خواهد رسید و منطقه خاورمیانه نیز با نرخ رشد سالانه حدود ۱.۴ درصد در حال گسترش است، ایران می‌تواند از مزایای موقعیت جغرافیایی، برند حلال، و قیمت‌های رقابتی خود برای افزایش صادرات بهره گیرد.

براساس آنچه کارشناسان در این باره معتقدند؛ توسعه صادرات لبنیات، نه‌تنها به تحریم‌گریزی هوشمند کمک می‌کند بلکه می‌تواند منبعی پایدار برای تأمین ارز و کاهش وابستگی به درآمد نفتی باشد.

سیدطه‌حسین مدنی، رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند در این راستا و با اشاره به بازار جهانی محصولات لبنی در دنیا، گفت: سال ۲۰۲۱ درآمد فروش بازار جهانی محصولات لبنی حدود ۴۸۸ میلیارد دلار بود. این رقم در سال ۲۰۲۵ به بیش از ۵۳۹ میلیارد دلار رسید و پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۳۳ به ۶۵۸ میلیارد دلار برسد.

وی در ادامه ضمن اشاره به تفکیک بازار لبنیات مناطق مختلف جهان، اظهار کرد: از این رو بازار محصولات لبنی اروپا در سال جاری میلادی به بیش از ۱۹۰ میلیارد دلار رسید و پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۳۳ به ۲۲۸ میلیارد دلار برسد.

مدنی تصریح کرد: در واقع بازار لبنیات آسیا و اقیانوسیه هم در سال جاری به ۱۲۳ میلیارد دلار رسید و در سال ۲۰۳۳ حدود ۱۶۳ میلیارد دلار خواهد بود. حجم این بازار در خاورمیانه هم امسال حدود ۲۱ میلیارد دلار برآورد شده و طبق پیش‌بینی‌ها در سال ۲۰۳۳ حدود ۲ میلیارد دلار بیشتر خواهد شد.

وی افزود: آفریقا هم از بازار خوبی برای محصولات لبنی برخوردار است. حجم بازار محصولات لبنی در این قاره در سال جاری به حدود ۱۱ میلیارد دلار و در سال ۲۰۳۳ حدوداً به ۱۴ میلیارد دلار خواهد رسید.

رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند تاکید کرد: این اعداد از روند رو به رشد و افزایش تقاضای جهانی برای محصولات لبنی حکایت دارد. این روند افزایشی برای کشوری چون ایران که جزو ۲۵ کشور اول تولید کننده شیر جهان است می‌تواند یک فرصت بسیار خوب و کمتر اثرپذیر از تحریم‌ها تلقی شود.